Υπάρχει τρόπος να «κόψουμε» τις αλλεργίες πριν καν ξεκινήσουν;
Ερευνητές δίνουν μια νέα, πολλά υποσχόμενη απάντηση, μέσα από ευρήματα που δείχνουν ότι η πρόληψη μπορεί να αρχίζει πολύ νωρίς, στους πρώτους μήνες μετά τη γέννηση.
Τα δεδομένα από μελέτες στην Ευρώπη δείχνουν ότι περίπου ένα στα τέσσερα παιδιά θα εμφανίσει κάποια αλλεργική νόσο. Έκζεμα, αλλεργική ρινίτιδα, τροφικές αλλεργίες και κρίσεις άσθματος κάνουν την εμφάνισή τους ολοένα νωρίτερα, συχνά από τα πρώτα χρόνια της ζωής. Κι ακόμη κι όταν δεν οδηγούν σε σοβαρές επιπλοκές, η καθημερινότητα των παιδιών δυσκολεύει, ενώ οι γονείς μπαίνουν συχνά σε έναν κύκλο αναζήτησης απαντήσεων, με δεύτερες και τρίτες γνώμες.
Μια μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Nature Microbiology προτείνει ότι ίσως υπάρχουν τρόποι να μειωθεί ο κίνδυνος εμφάνισης αλλεργιών και άλλων χρόνιων παθήσεων, ακριβώς σε εκείνο το «παράθυρο» της πολύ πρώιμης ζωής.
Το μυστικό ίσως βρίσκεται στο έντερο
Το κλειδί, σύμφωνα με τους ερευνητές του Τεχνικό Πανεπιστήμιο της Δανίας, είναι ο ρόλος της εντερικής μικροχλωρίδας. Η ομάδα επικεντρώθηκε σε συγκεκριμένα μπιφιδοβακτήρια, βακτήρια που υπάρχουν φυσικά στο έντερο των βρεφών και συχνά εγκαθίστανται πολύ νωρίς μετά τη γέννηση. Αυτοί οι μικροοργανισμοί παράγουν μεταβολίτες που μπορούν να επηρεάσουν την ανοσοαπόκριση.
Μία από τις ενώσεις που ξεχώρισαν ήταν το 4-υδροξυφαινυλικό γαλακτικό (4-OH-PLA). Στα πειράματα της ομάδας σε ανθρώπινα ανοσοκύτταρα, η ουσία αυτή περιόρισε σημαντικά την παραγωγή ανοσοσφαιρίνης Ε (IgE), του βασικού αντισώματος που εμπλέκεται σε αλλεργικές αντιδράσεις όπως η αλλεργική ρινίτιδα, το έκζεμα και το άσθμα.
«Η κύρια ανακάλυψη είναι η αναγνώριση ενός ακριβούς μηχανισμού, ικανού να αναστέλλει την ανάπτυξη αλλεργικών αντιδράσεων από την πρώιμη παιδική ηλικία» τονίζει η Σουζάν Μπρι Πέντερσεν, επικεφαλής της εργασίας.
Οι ερευνητές αναφέρουν επίσης ότι, στις συγκεντρώσεις που παρατηρούνται φυσικά στα έντερα των βρεφών, το 4-OH-PLA μειώνει την παραγωγή IgE κατά περίπου 60%, χωρίς να επηρεάζει άλλα αντισώματα που είναι απαραίτητα για την ανοσία. Έτσι, η συνολική άμυνα του οργανισμού παραμένει λειτουργική, ενώ η αλλεργική «υπεραντίδραση» περιορίζεται.
Έρευνα σε 147 παιδιά και οι παράγοντες που βοηθούν
Για να εξετάσουν τη σύνδεση στην πράξη, οι επιστήμονες παρακολούθησαν 147 παιδιά από τη γέννηση έως την ηλικία των 5 ετών, αναλύοντας τη σύνθεση του εντερικού μικροβιώματος, τους μεταβολίτες που παράγονται και την πορεία ανοσολογικών δεικτών.
Το συμπέρασμα ήταν ότι τα βρέφη με υψηλή παρουσία συγκεκριμένων μπιφιδοβακτηρίων από τους πρώτους μήνες της ζωής είχαν αισθητά μικρότερη πιθανότητα να αναπτύξουν αλλεργικές ευαισθησίες αργότερα. Οι γενετικές αναλύσεις δειγμάτων κοπράνων βοήθησαν την ομάδα να χαρτογραφήσει με μεγαλύτερη ακρίβεια ποια βακτήρια εμπλέκονται και ποιες ουσίες παράγονται, «δένοντας» βιολογικά το μικροβίωμα με την ωρίμανση του ανοσοποιητικού.
Η μελέτη εντόπισε και παράγοντες που φαίνεται να ευνοούν αυτόν τον «καλό» αποικισμό, όπως ο φυσιολογικός τοκετός, ο αποκλειστικός θηλασμός και οι πρώιμες αλληλεπιδράσεις με άλλα παιδιά.
«Τα παιδιά που γεννιούνται φυσιολογικά έχουν έως και δεκατέσσερις φορές περισσότερες πιθανότητες να αποκτήσουν αυτά τα μπιφιδοβακτήρια από τη μητέρα τους» εξηγεί ο Ράσμους Κάε Ντέλι, ανοσολόγος στο DTU.
