Η διαπροσωπική νοημοσύνη στα παιδιά είναι μια πολύ ξεχωριστή δεξιότητα.
Αν και οι περισσότεροι από εμάς γεννιόμαστε με αυτήν, ελάχιστοι καταφέρνουν να τη διατηρήσουν και στην ενήλικη ζωή.
Γι’ αυτό, είναι σημαντικό να δούμε πώς μπορούμε να καλλιεργήσουμε τη διαπροσωπική νοημοσύνη στα παιδιά, ώστε να τα συνοδεύει σε όλη τους τη ζωή.
Τι είναι η διαπροσωπική νοημοσύνη στα παιδιά;
Η διαπροσωπική νοημοσύνη είναι μία από τις δεξιότητες που περιλαμβάνονται στη Θεωρία της Πολλαπλής Νοημοσύνης του Howard Gardner. Πρόκειται για ένα μοντέλο ταξινόμησης των μορφών νοημοσύνης που έχει επηρεάσει σημαντικά τον χώρο της εκπαίδευσης. Παράλληλα, έχει ανοίξει νέους δρόμους για παιδιά με ιδιαίτερα ταλέντα σε διαφορετικούς τομείς.
Η διαπροσωπική νοημοσύνη αφορά την ικανότητα να κατανοεί κανείς τα συναισθήματα και τις συμπεριφορές των άλλων. Συνδέεται επίσης με την αποτελεσματική επικοινωνία με τους ανθρώπους γύρω μας.
Παρόλο που μπορεί να μη φαίνεται τόσο σημαντική όσο η μαθηματική ή η λογική νοημοσύνη, η ποιότητα ζωής των ανθρώπων που διαθέτουν ανεπτυγμένη διαπροσωπική νοημοσύνη είναι συνήθως καλύτερη από εκείνων που δεν την έχουν καλλιεργήσει.
Στην παιδική ηλικία, έχουμε μεγαλύτερη άνεση και αυτοπεποίθηση στο να δημιουργούμε κοινωνικές σχέσεις. Αυτό είναι ένα χαρακτηριστικό που συναντάμε σε πολλούς επιτυχημένους ανθρώπους, όπως πολιτικούς, διασημότητες, διευθύνοντες συμβούλους και άλλα άτομα που ξεχωρίζουν στον χώρο τους.
Μπορεί να καθορίσει την επιτυχία του παιδιού στην ενήλικη ζωή;
Η εκπαίδευση είναι βασικός παράγοντας στην ανάπτυξη κάθε παιδιού, όμως δεν είναι ο μοναδικός δείκτης επιτυχίας. Όσο δύσκολο κι αν είναι να το αποδεχτούμε, η μόρφωση από μόνη της δεν εγγυάται την επαγγελματική επιτυχία. Αντίθετα, ο συνδυασμός καλής εκπαίδευσης και ανεπτυγμένων κοινωνικών δεξιοτήτων μπορεί να κάνει τεράστια διαφορά στη ζωή ενός ανθρώπου.
Το να ξέρει κανείς τι να πει την κατάλληλη στιγμή μπορεί να παίξει καθοριστικό ρόλο στο να πάρει τη δουλειά που επιθυμεί, να δημιουργήσει τη σχέση που ονειρεύεται ή να εξελιχθεί σε ηγέτη. Αντίθετα, η περιορισμένη ικανότητα διαπροσωπικής επικοινωνίας μπορεί να γίνει εμπόδιο στην επίτευξη αυτών των στόχων.
Για κάποιους ανθρώπους, αυτή η έννοια μπορεί να είναι δύσκολο να γίνει κατανοητή. Ωστόσο, είναι εύκολο να διαπιστώσει κανείς ότι, όσο σημαντική κι αν είναι η ευφυΐα, δεν αρκεί από μόνη της αν δεν συνοδεύεται από καλές κοινωνικές δεξιότητες.
Τα καλά νέα είναι ότι οι κοινωνικές δεξιότητες μπορούν να αναπτυχθούν σε οποιαδήποτε ηλικία. Εδώ, όμως, θα εστιάσουμε κυρίως στην ανάπτυξή τους κατά την παιδική ηλικία.
Τα οφέλη της διαπροσωπικής νοημοσύνης
Στην καθημερινή ζωή, η διαπροσωπική νοημοσύνη βοηθά τους ανθρώπους να επιλύουν συγκρούσεις με τους άλλους. Ακόμη και τα παιδιά μπορούν να το καταφέρουν αυτό.
Τους επιτρέπει επίσης να διατηρούν μια πιο ώριμη και υπεύθυνη εικόνα σε ό,τι κάνουν. Αυτό δεν σημαίνει ότι είναι πιο έξυπνοι από τους άλλους, αλλά ότι μπορούν να αξιοποιούν με αυτοπεποίθηση τις δεξιότητές τους, να συνεργάζονται, να εκτιμούν τις γνώσεις των άλλων και να λειτουργούν αποτελεσματικά μέσα σε ομάδες ή κοινά projects.
Τα παιδιά με ανεπτυγμένη διαπροσωπική νοημοσύνη μπορούν να κατανοούν καλύτερα τις εμπειρίες των άλλων. Μπορούν να χαρούν ειλικρινά με την επιτυχία κάποιου ή να δείξουν αλληλεγγύη όταν κάποιος περνά δύσκολα.
Οι άνθρωποι με υψηλή διαπροσωπική νοημοσύνη γίνονται συχνά καλοί προϊστάμενοι. Ξέρουν τι να πουν στους συνεργάτες τους, χωρίς να τους φέρουν σε δύσκολη θέση ή να πληγώσουν την αυτοεκτίμησή τους.
Η ικανότητά τους να κατανοούν τους άλλους τους κάνει επίσης καλούς συμβούλους.
Η διαπροσωπική νοημοσύνη δεν είναι απλώς η ικανότητα να κάνει κανείς φίλους. Είναι το χαρακτηριστικό που κάνει τους άλλους να θέλουν να γίνουν φίλοι μαζί του. Οι άνθρωποι με ανεπτυγμένη διαπροσωπική νοημοσύνη μπορούν να φωτίσουν τη μέρα των γύρω τους. Η παρουσία τους είναι πολύτιμη και στον επαγγελματικό χώρο, καθώς πρόκειται για μια ποιότητα που δεν συναντάται εύκολα. Παράλληλα, ανοίγει πολλές ευκαιρίες σε διαφορετικούς τομείς.
Γνωρίζοντας όλα αυτά, είναι λογικό να θέλει ένας γονέας να ενισχύσει τη συναισθηματική και διαπροσωπική νοημοσύνη του παιδιού του και να την εντάξει στον τρόπο με τον οποίο το μεγαλώνει.
Πώς να ενθαρρύνετε την ανάπτυξη της διαπροσωπικής νοημοσύνης στα παιδιά
Η καλλιέργεια της διαπροσωπικής νοημοσύνης στα παιδιά, αλλά και η διατήρησή της, βασίζεται σε δραστηριότητες που τους προσφέρουν διαφορετικές μορφές αλληλεπίδρασης. Όλες οι συναισθηματικές εμπειρίες, είτε είναι χαρούμενες είτε λυπηρές είτε τρομακτικές, μπορούν να μείνουν για πάντα χαραγμένες στο μυαλό των παιδιών.
Αυτό βοηθά τον παιδικό εγκέφαλο να διαμορφώσει πολλές από τις συμπεριφορές που θα συνοδεύουν το παιδί σε όλη του τη ζωή. Κάτι τέτοιο μπορεί να συμβεί ακόμη κι αν το παιδί δεν θυμάται συνειδητά το συγκεκριμένο γεγονός.
- Μέσα από το παιχνίδι: Τα καλά νέα είναι ότι ο εγκέφαλος ενός παιδιού είναι ιδιαίτερα δεκτικός στη μάθηση και στην οργάνωση των πληροφοριών που λαμβάνει σε αυτή τη φάση. Τα παιδιά μπορούν να μάθουν να είναι διεκδικητικά, γεμάτα αυτοπεποίθηση, ειλικρινή και συνεργάσιμα. Αυτά τα χαρακτηριστικά μπορούν να τα συνοδεύσουν και στην ενήλικη ζωή.
- Για να ενισχύσετε αυτή τη δεξιότητα στα παιδιά, μπορείτε να δοκιμάσετε τις παρακάτω δραστηριότητες:
- Θέατρο και παραστάσεις: Η συμμετοχή σε μια παράσταση, είτε στο σχολείο είτε στο σπίτι, βοηθά τα παιδιά να αναπτύξουν ευελιξία στη συμπεριφορά τους. Έτσι, μαθαίνουν διαφορετικούς τρόπους αντίδρασης και κοινωνικής αλληλεπίδρασης.
- Παιχνίδι ρόλων: Το συμβολικό παιχνίδι ή το παιχνίδι φαντασίας είναι ένας διασκεδαστικός τρόπος για να ενισχυθούν οι κοινωνικές δεξιότητες του παιδιού. Τα παιδιά μπορούν να υποδυθούν μέλη της οικογένειας ή αγαπημένους τους χαρακτήρες.
- Νέες φιλίες: Οι κατασκηνώσεις, τα αθλήματα και οι ασφαλείς κοινωνικές δραστηριότητες αποτελούν εξαιρετικές ευκαιρίες για να γνωρίσουν τα παιδιά νέους ανθρώπους. Έτσι, μαθαίνουν να βλέπουν τα πράγματα από διαφορετικές οπτικές και να ακολουθούν κανόνες συνύπαρξης τόσο στο σχολείο όσο και στο σπίτι.
Το κλειδί για την ενίσχυση των διαπροσωπικών δεξιοτήτων στα παιδιά
Η διαπροσωπική νοημοσύνη μπορεί να αναπτυχθεί με πολλούς περισσότερους τρόπους από όσους αναφέρθηκαν παραπάνω. Το βασικό είναι να εκτίθενται τα παιδιά σε νέες αλληλεπιδράσεις και εμπειρίες. Αυτές καταγράφονται στο μυαλό τους, καθώς τα παιδιά έχουν τεράστια ικανότητα μάθησης.
Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει ότι είναι αδύνατο να αναπτυχθεί αυτή η δεξιότητα στην ενήλικη ζωή. Όπως συμβαίνει και με την εκμάθηση μιας δεύτερης γλώσσας, η ηλικία στην οποία ξεκινά κανείς παίζει σημαντικό ρόλο. Οι ενήλικες μπορούν επίσης να την καλλιεργήσουν, απλώς ίσως χρειαστούν περισσότερο χρόνο ή διαφορετικούς τρόπους μάθησης.
Πηγή: youaremom.com
