Τις τελευταίες ώρες η ΕΜΥ έχει εκδώσει έκτακτο δελτίο επικίνδυνων καιρικών φαινομένων με καταιγίδες.
Τα σχολεία έχουν κλείσει, ενώ σε πολλές περιοχές έχει ηχήσει το 112 από την Πολιτική Προστασία. Συνεπώς, τα παιδιά βρίσκονται στο σπίτι κι ενδεχομένως να έχουν εκφράσει φόβους σχετικά με τις έντονες βροχές, τις πλημμύρες ή τους κεραυνούς.
Πώς μπορούμε να μιλήσουμε στα παιδιά για την έντονη κακοκαιρία, να απαλύνουμε τους φόβους τους και να διώξουμε το άγχος, που μπορεί να τους προκαλεί;
Αν νιώθεις ότι το παιδί σου αρχίζει να αναπτύσσει άγχος για τις καταιγίδες, ίσως μπεις στον πειρασμό να αποφύγεις εντελώς την κουβέντα για τον κακό καιρό. Όμως η αποφυγή δεν είναι η καλύτερη προσέγγιση. Οι παρακάτω συμβουλές θα βοηθήσου το παιδί σου να αντιμετωπίσει τους φόβους και τις ανησυχίες του για τα έντονα καιρικά φαινόμενα.
Φτιάξτε ένα οικογενειακό σχέδιο για καταιγίδες
Ένα καλά οργανωμένο σχέδιο ασφάλειας μειώνει το άγχος πριν, κατά τη διάρκεια και μετά από μια καταιγίδα. Φτιάξτε το όλοι μαζί, ώστε να ξέρει ο καθένας πού πάτε μέσα στο σπίτι σε περίπτωση έντονου καιρού, συνήθως στο πιο χαμηλό επίπεδο ή στο υπόγειο, μακριά από πόρτες και παράθυρα.
Ετοιμάστε κι ένα κιτ έκτακτης ανάγκης και βάλε τα παιδιά στο παιχνίδι. Ζήτησέ τους να βοηθήσουν να μαζέψετε τα βασικά, όπως φακούς, ραδιόφωνο FM ή ραδιόφωνο καιρού, μπαταρίες, κεριά και σπίρτα. Το κιτ μπορεί επίσης να περιλαμβάνει είδη πρώτων βοηθειών, φαγητό, νερό, προμήθειες για κατοικίδια και άλλα απαραίτητα, όπως προτείνει το Ready.gov.
Αν έχετε κατοικίδια, είναι καθησυχαστικό για τα παιδιά να ξέρουν ότι περιλαμβάνονται κι αυτά στο σχέδιο. Μπορείτε επίσης να βάλετε στο κιτ ένα ή δύο παιχνιδάκια, ώστε να περνάει η ώρα μέχρι να περάσει η καταιγίδα.
Μίλησε με το παιδί για τους φόβους του
Ξεκίνα ακούγοντας και ακολούθησε τον ρυθμό του παιδιού σου. Αν εκφράσει φόβο, πες του ότι καταλαβαίνεις πως οι καταιγίδες μπορεί να τρομάζουν, αλλά εσύ είσαι εκεί για να το κρατήσεις ασφαλές.
Συνδύασε την επιβεβαίωση των συναισθημάτων του με τη δική σου ήρεμη, σταθερή καθοδήγηση. Μπορείς να πεις: «Βλέπω ότι δυσκολεύεσαι ή φοβάσαι. Είναι λογικό, γιατί οι καταιγίδες μπορεί να τρομάζουν». Κάνε μια παύση και μετά πρόσθεσε: «Θυμήσου όμως ότι είμαι εδώ για να σε κρατήσω ασφαλές. Θύμισέ μου το ασφαλές μας σχέδιο».
Η ανοιχτή επικοινωνία βοηθά το παιδί να νιώθει ότι το καταλαβαίνεις, ενώ η υπενθύμιση του σχεδίου ενισχύει την αίσθηση ασφάλειας.
Ακόμα και το να αφιερώσεις χρόνο απλώς να ακούσεις και να είσαι δίπλα του, μπορεί να το ανακουφίσει πολύ.
Δώσε στο παιδί χώρο να κάνει ερωτήσεις
Όταν τα παιδιά καταλαβαίνουν καλύτερα τι είναι οι καταιγίδες, τους είναι πιο εύκολο να βάλουν σε τάξη τις ανησυχίες τους και να διαχειριστούν τον φόβο τους, και να ηρεμήσουν από σενάρια που δεν έχουν βάση. Άφησε το παιδί να ρωτήσει ό,τι θέλει, όσο χρόνο κι αν χρειαστεί, όπως ποιος θα το κρατήσει ασφαλές αν καταιγίδα «πιάσει» όταν είναι στο σχολείο ή μακριά από το σπίτι, ή πώς οι μετεωρολόγοι παρακολουθούν και προβλέπουν την πορεία μιας καταιγίδας.
Να είσαι ειλικρινής για το ενδεχόμενο κινδύνου
Μην πεις «δεν θα συμβεί τίποτα κακό», ειδικά όταν δεν μπορείς να το εγγυηθείς. Αντί γι’ αυτό, εξήγησε ότι αν προκύψει μια επικίνδυνη κατάσταση, υπάρχουν άνθρωποι που μπορούν να βοηθήσουν, όπως οι μεγάλοι, οι γείτονες ή οι υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης.
Αν δεν μπορείς να προβλέψεις το μέλλον, μην το κάνεις, όσο δελεαστικό κι αν είναι ως γρήγορη λύση για να ηρεμήσει. Μπορείς να πεις: «Δεν μπορώ να υποσχεθώ ότι δεν θα γίνει τίποτα, αλλά μπορώ να σου υποσχεθώ ότι αν χρειαστούμε βοήθεια, υπάρχουν άνθρωποι που θα μας βοηθήσουν, όπως εγώ και ο μπαμπάς σου».
Πολλοί γονείς, για να καθησυχάσουν ένα παιδί, λένε «μην ανησυχείς» ή «δεν υπάρχει λόγος να φοβάσαι». Αυτό όμως συχνά δυναμώνει τον φόβο, γιατί το παιδί θα τον εκφράζει πιο συχνά για να πάρει την παρηγοριά που χρειάζεται. Η ειλικρίνεια μαζί με την υπενθύμιση του σχεδίου ασφάλειας βοηθά περισσότερο.
Δείξε εσύ ηρεμία
Τα παιδιά «πιάνουν» τα σημάδια από τους γονείς τους. Αν ακόμη και οι ήπιες καταιγίδες σε στρεσάρουν, μπορεί να μάθουν να αντιδρούν το ίδιο. Προσπάθησε να δείχνεις ένα ήρεμο, σταθερό τρόπο αντιμετώπισης του έντονου καιρού και υγιείς τρόπους διαχείρισης του άγχους. Αυτό μπορεί να σημαίνει να παρατηρείς τις σκέψεις σου και να αναρωτιέσαι: «Αυτή τη στιγμή, αυτή η σκέψη με βοηθά;». Μπορείς να την αναγνωρίσεις και να επιστρέψεις σε αυτή όταν πέσει η ένταση του συναισθήματος. Αν νιώθεις νευρικότητα, κάνε μια παύση και πάρε μερικές βαθιές, ήρεμες ανάσες. Η προετοιμασία και το σχέδιο από πριν αυξάνουν την αίσθηση ελέγχου.
Απασχόλησέ τους με χαλαρωτικές δραστηριότητες
Διαλέξτε οικογενειακά δραστηριότητες που είναι διασκεδαστικές και χαλαρωτικές την ώρα της καταιγίδας, όπως ένα παιχνίδι με κάρτες ή παιχνίδι με πλαστελίνη, ώστε να αποσπάται η προσοχή από τον αέρα, τις αστραπές και τις βροντές έξω. Απόφυγε τη συνεχή παρακολούθηση ειδήσεων για τον καιρό ή καταστροφές που σχετίζονται με αυτόν. Πρόσεχε επίσης τις συζητήσεις που κάνεις με άλλους ενήλικες μπροστά στα παιδιά, γιατί μπορεί άθελά σου να δυναμώσεις τον φόβο τους.
Δώσε ευκαιρίες για ασφαλή «εξοικείωση» με τις καταιγίδες
Το να νιώθουν τα παιδιά πιο άνετα με τις καταιγίδες μπορεί να ξεκινήσει από νωρίς. Όταν οι καταιγίδες «κανονικοποιούνται» σε ένα ασφαλές και ήρεμο περιβάλλον, το άγχος μπορεί να μειωθεί ή και να προληφθεί με τον χρόνο.
Με μωρά ή νήπια, μπορείς απαλά να δείξεις μια καταιγίδα και να μιλήσεις γι’ αυτή με θετικό τρόπο. Για παράδειγμα, σταθείτε κοντά στο παράθυρο και πες: «Ουάου, κοίτα τη βροχή! Βοηθά τα δέντρα και τα λουλούδια να μεγαλώσουν!». Ή ρώτα: «Τι λέει η βροντή;» και ενθάρρυνε το παιδί να απαντήσει παιχνιδιάρικα: «Μπουμ!».
Μπορείς επίσης να χρησιμοποιήσεις παραμύθια, σειρές και τραγούδια για να γνωρίσει το παιδί τις καταιγίδες με ασφαλή και ευχάριστο τρόπο. Αυτές οι επιλογές μπορούν να βοηθήσουν τα παιδιά να μάθουν για τις καταιγίδες και να φοβούνται λιγότερο:
Βιβλία και παραμύθια
Σειρές







