Το κινητό έχει γίνει αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητάς μας.
Το έχουμε δίπλα μας στο τραπέζι, στον καναπέ, στη βόλτα, ακόμη και στις πιο προσωπικές στιγμές με τους ανθρώπους που αγαπάμε. Τι συμβαίνει όμως όταν η οθόνη αρχίζει να κερδίζει περισσότερη προσοχή από τον άνθρωπο που έχουμε απέναντί μας;
Ένα μήνυμα, μια ειδοποίηση ή ένα γρήγορο scroll μπορεί να μην φαίννται σημαντικά, όμως όταν επαναλαμβάνονται, μπορεί να δημιουργήσουν απόσταση, εκνευρισμό και την αίσθηση ότι ο άλλος δεν μας ακούει πραγματικά.
Αυτή η συμπεριφορά έχει όνομα: phubbing και φαίνεται πως επηρεάζει περισσότερο απ’ όσο φανταζόμαστε τις σχέσεις, τα ζευγάρια αλλά και την οικογενειακή καθημερινότητα.
Τι είναι το phubbing;
Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο Θετικής Ψυχολογίας (IEPP), το phubbing περιγράφει τη συμπεριφορά κατά την οποία κάποιος αγνοεί το άτομο που βρίσκεται απέναντί του επειδή η προσοχή του είναι στραμμένη στο κινητό του τηλέφωνο. Η λέξη προέρχεται από τον συνδυασμό των αγγλικών όρων «phone» και «snubbing», δηλαδή τηλέφωνο και απαξιωτική αγνόηση.
Το φαινόμενο έχει γίνει ολοένα και πιο συχνό τα τελευταία χρόνια, καθώς η συνεχής πρόσβαση στο Διαδίκτυο, οι ειδοποιήσεις και η ανάγκη να παραμένουμε διαρκώς συνδεδεμένοι μάς κάνουν πολλές φορές να δίνουμε μεγαλύτερη προσοχή στην οθόνη παρά στους ανθρώπους που βρίσκονται δίπλα μας.
Πώς επηρεάζει το phubbing τις σχέσεις των ζευγαριών
Το να κοιτάζει κάποιος συνεχώς το κινητό του, να διακόπτει μια συζήτηση για να ελέγξει ένα μήνυμα στο WhatsApp ή να παρακολουθήσει ένα βίντεο στο TikTok μπορεί να φαίνεται αθώο, όμως όταν γίνεται συστηματικά είναι πιθανό να επηρεάσει αρνητικά την προσωπική ζωή και ιδιαίτερα τη σχέση με τον σύντροφο.
Μελέτη του Πανεπιστημίου Baylor στο Τέξας έδειξε ότι το phubbing μπορεί να προκαλέσει συγκρούσεις ανάμεσα στα ζευγάρια και να μειώσει την ικανοποίηση από τη σχέση. Η επίδραση φαίνεται να είναι ακόμη μεγαλύτερη σε άτομα που παρουσιάζουν υψηλά επίπεδα άγχους προσκόλλησης.
Παράλληλα, έρευνα του Πανεπιστημίου του Κεντ στο Ηνωμένο Βασίλειο έδειξε ότι ακόμη και η απλή παρουσία ενός κινητού τηλεφώνου κατά τη διάρκεια μιας συζήτησης μπορεί να επηρεάσει την αίσθηση εγγύτητας και εμπιστοσύνης μεταξύ δύο ανθρώπων. Όταν η τεχνολογία παρεμβαίνει διαρκώς στην επικοινωνία, είναι πιθανό να μειώνεται σταδιακά η ποιότητα της σχέσης και να ενισχύονται συναισθήματα απομάκρυνσης, άγχους ή δυσαρέσκειας.
Το phubbing, ωστόσο, δεν αφορά μόνο τα ζευγάρια. Μπορεί να επηρεάσει και τις οικογενειακές σχέσεις, καθώς περιορίζει τον ουσιαστικό χρόνο που περνούν μαζί τα μέλη μιας οικογένειας και στερεί ευκαιρίες για επικοινωνία, κοινές εμπειρίες και δημιουργία αναμνήσεων.
Ιδιαίτερα στην περίπτωση των παιδιών, η συνεχής ενασχόληση των ενηλίκων με το κινητό μπορεί να επηρεάσει την ποιότητα της αλληλεπίδρασης μαζί τους.
Η προσοχή, η συζήτηση και η συναισθηματική παρουσία των γονιών αποτελούν σημαντικά στοιχεία για την ανάπτυξη και την ενίσχυση του οικογενειακού δεσμού.
