Το μωρό ή το παιδί σας έχει κόκκινες κηλίδες, πλάκες και έντονη επιθυμία για ξύσιμο;
Σας λέει συνέχεια «με τρώει» και δεν ξέρετε πώς να το βοηθήσετε; Πολύ συχνά, πίσω από αυτή την εικόνα κρύβεται η ατοπική δερματίτιδα, μια φλεγμονή του δέρματος που οφείλεται σε έναν αποδυναμωμένο δερματικό φραγμό. Με απλά λόγια, το δέρμα είναι λιγότερο ικανό να αμυνθεί απέναντι στους εξωτερικούς επιθετικούς παράγοντες και γίνεται πιο ξηρό, πιο ευαίσθητο και πιο αντιδραστικό. Για να είστε σίγουρη, είναι πάντα καλύτερο να συμβουλεύεστε τον παιδίατρο ή τον δερματολόγο, ο οποίος θα εξετάσει το παιδί και, αν χρειαστεί, θα προτείνει τις κατάλληλες εξετάσεις και θεραπεία.
Στην καθημερινότητα, η ατοπική δερματίτιδα μπορεί να γίνει πραγματική πρόκληση για όλη την οικογένεια. Το δέρμα όλων των μωρών είναι από τη φύση του εύθραυστο και πιο εκτεθειμένο σε κάθε είδους ερεθισμό. Αυτό είναι απολύτως φυσιολογικό. Ωστόσο, όταν υπάρχει ατοπία, το δέρμα είναι ακόμη πιο ευαίσθητο: κοκκινίζει εύκολα, «καίει», προκαλεί έντονο αίσθημα κνησμού, καλύπτεται από κόκκινες κηλίδες ή ακόμη και παχιές πλάκες.
Για μια μαμά, είναι πολύ δύσκολο να βλέπει το παιδί της να υποφέρει, να γκρινιάζει, να ξυπνά τη νύχτα επειδή «το τρώει» το δέρμα του, να μην αντέχει τα ρούχα ή να εκνευρίζεται κατά τη διάρκεια της μέρας χωρίς να μπορεί να εξηγήσει ακριβώς τι νιώθει.
Μέσα σε αυτή την πραγματικότητα, η σωστή, σταθερή ρουτίνα φροντίδας γίνεται σύμμαχος. Η καθημερινή ενυδάτωση με εξειδικευμένα, μαλακτικά (emollient) προϊόντα για το δέρμα με τάση ατοπίας βοηθά να ενισχυθεί ο δερματικός φραγμός και να μειωθεί η ξηρότητα. Μετά από κάθε μπάνιο –που ιδανικά είναι σύντομο, με χλιαρό νερό και ήπιο, χωρίς σαπούνι, καθαριστικό ειδικό για το δέρμα με τάση ατοπίας– η εφαρμογή μιας πλούσιας κρέμας ή λοσιόν σε όλο το σώμα είναι ένα βήμα που δεν πρέπει να παραλείπεται. Αυτή η κίνηση δεν είναι απλώς μια «κρέμα για να μαλακώσει το δέρμα», αλλά ένα καθημερινό μέτρο πρόληψης που μπορεί να αραιώσει τις εξάρσεις και να περιορίσει την έντασή τους.
Είναι σημαντικό να αποφεύγονται προϊόντα με άρωμα, αλκοόλη ή ερεθιστικά συστατικά, καθώς και πολύ σφιχτά, συνθετικά ρούχα που δεν επιτρέπουν στο δέρμα να αναπνέει. Προτιμήστε βαμβακερά υφάσματα, άνετα ρούχα και ήπιο απορρυπαντικό για τα ρούχα του παιδιού.
Η ενοχλητική φαγούρα…
Ένα από τα πιο δύσκολα κομμάτια της ατοπικής δερματίτιδας είναι το αίσθημα κνησμού. «Με τρώει τόσο πολύ!» – «Όχι, μην ξύνεσαι!»· αυτός ο μικρός διάλογος ακούγεται συχνά σε σπίτια με παιδιά που έχουν δέρμα με τάση ατοπίας. Το ξύσιμο δίνει στο παιδί μια άμεση, αλλά προσωρινή ανακούφιση· ταυτόχρονα όμως εντείνει το αίσθημα κνησμού, επιδεινώνει την ερυθρότητα και τις βλάβες, και αυξάνει τον κίνδυνο μόλυνσης, ειδικά αν τα νύχια δεν είναι καθαρά ή είναι μακριά.
Γι’ αυτό, εκτός από την ιατρική αγωγή που μπορεί να έχει συστήσει ο γιατρός, βοηθά πολύ να μάθει το παιδί εναλλακτικούς τρόπους να ανακουφίζεται: να πιέζει απαλά την περιοχή αντί να την ξύνει, να χρησιμοποιεί ένα δροσερό επίθεμα, να του βάζετε κρέμα με ήπιες, καταπραϋντικές κινήσεις αντί να το αφήνετε να «γδέρνει» το δέρμα του. Τα κοντά, καθαρά νύχια, οι βαμβακερές πιτζάμες και –σε κάποιες περιπτώσεις– ειδικά γαντάκια για τη νύχτα μπορούν επίσης να μειώσουν τις βλάβες από το αναπόφευκτο ξύσιμο.
Δυστυχώς, το ατοπικό έκζεμα σημαίνει συχνά και δύσκολες νύχτες. Πολλά παιδιά με ατοπική δερματίτιδα δυσκολεύονται να κοιμηθούν ή ξυπνούν συχνά, ακριβώς επειδή το αίσθημα κνησμού είναι πιο έντονο τη νύχτα. Η ζεστασιά του κρεβατιού, οι πιθανά υψηλές θερμοκρασίες στο δωμάτιο και η νυχτερινή εφίδρωση ευνοούν το αίσθημα κνησμού. Επιπλέον, τη νύχτα, σε αντίθεση με την ημέρα, το παιδί δεν έχει τόσες δραστηριότητες για να του αποσπούν την προσοχή, οπότε «ακούει» πολύ πιο έντονα το σώμα του και εστιάζει περισσότερο στην ενόχληση. Έτσι, οι εξάρσεις αισθήματος κνησμού γίνονται συχνές ακριβώς την ώρα που όλοι στο σπίτι θα ήθελαν απλώς να ηρεμήσουν και να κοιμηθούν.
Χαρίστε του έναν ήρεμο ύπνο
Για να γίνει ο ύπνος πιο ήρεμος, μικρές, πρακτικές κινήσεις μπορούν να κάνουν τη μεγάλη διαφορά. Το δωμάτιο καλό είναι να παραμένει δροσερό, χωρίς υπερβολική ζέστη, με βαμβακερά σεντόνια και πιτζάμες που δεν «κολλάνε» στο δέρμα. Ένα σύντομο, χλιαρό μπάνιο πριν τον ύπνο, ακολουθούμενο από ένα απαλό «τελετουργικό κρέμας», μπορεί να ηρεμήσει το δέρμα και το παιδί ψυχολογικά, δημιουργώντας μια αίσθηση φροντίδας και ασφάλειας.
Η χρήση των προϊόντων που έχει συστήσει ο γιατρός (όπως ειδικές κρέμες ή, σε περιόδους έξαρσης, φαρμακευτικές αγωγές) πριν από τον ύπνο βοηθά επίσης να περιοριστεί το αίσθημα κνησμού κατά τη διάρκεια της νύχτας. Μια ήρεμη ρουτίνα πριν τον ύπνο –χωρίς οθόνες, χωρίς πολλή ένταση, με μια αγκαλιά, ένα παραμύθι, λίγη χαλαρωτική μουσική– βοηθά το παιδί να χαλαρώσει συνολικά και να εστιάσει λιγότερο στην ενόχληση.
Η ζωή με ατοπική δερματίτιδα δεν είναι εύκολη, ούτε για το παιδί ούτε για τους γονείς. Όμως, με γνώση, σωστή ιατρική καθοδήγηση, σταθερή εξειδικευμένη και προσεκτικά επιλεγμένη ρουτίνα φροντίδας και λίγη παραπάνω τρυφερότητα στην καθημερινότητα, μπορείτε να περιορίσετε σημαντικά την ενόχληση, να μειώσετε τις εξάρσεις και να χαρίσετε στο παιδί σας –και σε εσάς– περισσότερες ήρεμες μέρες και νύχτες.
Αν νιώθετε πως κάποιες στιγμές «σας παίρνει από κάτω», να θυμάστε ότι δεν είστε μόνη· πολλές μαμάδες αντιμετωπίζουν ακριβώς τα ίδια. Και κάθε μικρό βήμα φροντίδας σήμερα είναι μια μεγάλη επένδυση στην άνεση και την ποιότητα ζωής του παιδιού σας για το αύριο.
