Το γάλα είναι μια σημαντική πηγή βιταμίνης D και ασβεστίου στη διατροφή των παιδιών.
Πολλοί γονείς αναρωτιούνται, αν όντως τελικά παίζει σημαντικό ρόλο στο ύψος των παιδιών. Όπως επισημαίνει ο παιδίατρος Κώστας Νταλούκας, η κατανάλωση γάλακτος μπορεί να επηρεάσει θετικά την ανάπτυξη του ύψους, αλλά δεν είναι ο μοναδικός ή ο καθοριστικός παράγοντας.
Πώς το γάλα επηρεάζει την ανάπτυξη του ύψους;
Ειδικότερα, τα οφέλη του γάλακτος στα παιδιά και το ύψος τους είναι τα εξής:
1. Παροχή ασβεστίου και φωσφόρου
Το γάλα είναι πλούσιο σε ασβέστιο και φώσφορο, που είναι βασικά μέταλλα για την ανάπτυξη των οστών.
Η επαρκής πρόσληψη ασβεστίου κατά την παιδική ηλικία συσχετίζεται με μεγαλύτερη οστική μάζα και ανάπτυξη ύψους.
2. Πρωτεΐνες υψηλής βιολογικής αξίας
Το γάλα περιέχει πρωτεΐνες (καζεΐνη και οροπρωτεΐνες), που συμβάλλουν στην ανάπτυξη των μυών και των οστών.
Οι πρωτεΐνες ενεργοποιούν τον IGF-1 (Insulin-like Growth Factor-1), μια ορμόνη που προάγει την ανάπτυξη ύψους.
3. Βιταμίνη D
Συμβάλλει στην απορρόφηση του ασβεστίου και στη σωστή ανάπτυξη των οστών. Η έλλειψη βιταμίνης D σχετίζεται με χαμηλότερο ρυθμό ανάπτυξης και αυξημένο κίνδυνο ραχίτιδας.
4. Ενίσχυση της δράσης της αυξητικής ορμόνης (GH)
Η πρωτεΐνη και τα αμινοξέα που περιέχει το γάλα βοηθούν στη ρύθμιση της αυξητικής ορμόνης, η οποία είναι καθοριστική για την ανάπτυξη του ύψους.
Τι λένε οι έρευνες;
Μελέτες έχουν δείξει ότι τα παιδιά που καταναλώνουν περισσότερα γαλακτοκομικά προϊόντα τείνουν να έχουν ελαφρώς μεγαλύτερο ύψος σε σχέση με εκείνα που δεν καταναλώνουν.
Σε χώρες όπου η κατανάλωση γάλακτος είναι υψηλή (π.χ. Σκανδιναβικές χώρες), οι πληθυσμοί εμφανίζουν μεγαλύτερο μέσο ύψος.
Μελέτη του American Journal of Clinical Nutrition (2017) έδειξε ότι τα παιδιά που καταναλώνουν φυτικά ροφήματα αντί γάλακτος είχαν κατά μέσο όρο χαμηλότερο ύψος.
Μπορεί η υπερβολική κατανάλωση γάλακτος να έχει αρνητικά αποτελέσματα;
Ναι, αν υπερκαταναλωθεί, μπορεί να έχει αρνητικές επιδράσεις, όπως:
- Αντικατάσταση άλλων σημαντικών θρεπτικών συστατικών (π.χ. μειωμένη πρόσληψη σιδήρου, που οδηγεί σε αναιμία).
- Αυξημένη πρόσληψη κορεσμένων λιπαρών.
- Περιορισμός της ποικιλίας στη διατροφή του παιδιού.
Συμπέρασμα
- Το γάλα συμβάλλει στην ανάπτυξη του ύψους, αλλά μέσα σε μια ισορροπημένη διατροφή με επαρκή πρωτεΐνη, ασβέστιο, βιταμίνη D και συνολική θερμιδική πρόσληψη.
- Δεν αποτελεί τον μοναδικό καθοριστικό παράγοντα – η ανάπτυξη του ύψους εξαρτάται και από τη γενετική προδιάθεση, τη φυσική δραστηριότητα και τη συνολική ποιότητα της διατροφής.
Ιδανική ποσότητα: 500ml γάλα την ημέρα είναι ιδανική ποσότητα. Όχι περισσότερο από 700ml γάλα την ημέρα.
Εναλλακτικά 2-3 μερίδες γαλακτοκομικών/ημέρα για παιδιά σχολικής ηλικίας (π.χ. 1 ποτήρι γάλα + γιαούρτι ή τυρί).
