Η ισορροπία ανάμεσα στη φροντίδα της οικογένειας και στις προσωπικές μας ανάγκες δεν είναι πάντα εύκολη υπόθεση.
Μέσα στην καθημερινότητα, οι υποχρεώσεις και οι ανάγκες των αγαπημένων μας προσώπων συχνά μπαίνουν σε πρώτη προτεραιότητα, με αποτέλεσμα να ξεχνάμε να αφιερώσουμε λίγο χρόνο στον εαυτό μας.
Δεν είναι, λοιπόν, παράξενο που πολλές γυναίκες πιάνουν τον εαυτό τους να σκέφτεται «θέλω πίσω την παλιά μου ζωή» ή «ήθελα τόσο πολύ να αποκτήσω οικογένεια, αλλά τώρα δυσκολεύομαι να το απολαύσω». Πώς μπορούμε, όμως, να βρούμε τη χρυσή τομή ανάμεσα στη φροντίδα των άλλων και τη δική μας ευεξία;
Η αλήθεια είναι ότι η αυτοφροντίδα και οι οικογενειακές υποχρεώσεις δεν χρειάζεται να λειτουργούν ανταγωνιστικά. Και παρόλο που συνήθως συνδέουμε τη φροντίδα με τη μητρότητα, αντίστοιχες προκλήσεις αντιμετωπίζουν και όσοι φροντίζουν ηλικιωμένους, ανθρώπους με αναπηρία ή άλλα αγαπημένα τους πρόσωπα που χρειάζονται υποστήριξη.
Όταν, μάλιστα, το βάρος της φροντίδας πέφτει σχεδόν αποκλειστικά σε έναν άνθρωπο, μπορεί να εμφανιστεί το λεγόμενο στρες του φροντιστή, το οποίο συχνά συνοδεύεται από συμπτώματα όπως:
- Άγχος και διαρκής ανησυχία
- Σωματική και ψυχική εξάντληση
- Ευερεθιστότητα
- Μειωμένη ευχαρίστηση από δραστηριότητες που άλλοτε μας γέμιζαν
- Αίσθημα αποξένωσης από τον εαυτό μας
- Απώλεια της προσωπικής μας ταυτότητας
Πώς ανταποκρινόμαστε στις ανάγκες της οικογένειας χωρίς να παραμελούμε τις δικές μας;
Υπάρχουν ορισμένες μικρές, αλλά ουσιαστικές αλλαγές που μπορούν να μας βοηθήσουν να βρούμε μια πιο υγιή ισορροπία.
Ενθαρρύνετε τη συμμετοχή όλων στις οικογενειακές υποχρεώσεις
Η καθημερινότητα γίνεται πιο εύκολη όταν οι ευθύνες μοιράζονται. Είναι σημαντικό κάθε μέλος της οικογένειας να συμμετέχει, ανάλογα με τις δυνατότητες και την ηλικία του, στις δουλειές και στις υποχρεώσεις του σπιτιού.
Με αυτόν τον τρόπο, όχι μόνο διατηρείται καλύτερα η οργάνωση, αλλά αποφεύγεται και η υπερφόρτωση ενός μόνο ανθρώπου. Για παράδειγμα, ένα μικρό παιδί μπορεί να αναλάβει να τακτοποιεί τα παιχνίδια ή το δωμάτιό του, ενώ οι μεγαλύτεροι μπορούν να συμμετέχουν σε πιο απαιτητικές εργασίες.
Το σημαντικό είναι να γίνει κατανοητό ότι η φροντίδα του σπιτιού και της οικογένειας αποτελεί κοινή ευθύνη και όχι αποκλειστική υποχρέωση της μαμάς.
Αφήστε πίσω τα στερεότυπα και ακολουθήστε τις δικές σας ανάγκες
Πολλές από τις αντιλήψεις μας γύρω από την οικογένεια και τη φροντίδα διαμορφώνονται από τα βιώματά μας. Αν, για παράδειγμα, μεγαλώσαμε σε ένα σπίτι όπου όλες τις δουλειές αναλάμβαναν η μαμά και η γιαγιά, είναι πιθανό να θεωρούμε αυτονόητο ότι πρέπει να ακολουθήσουμε το ίδιο πρότυπο.
Όμως, το γεγονός ότι κάτι συνέβαινε με έναν συγκεκριμένο τρόπο στο παρελθόν δεν σημαίνει ότι πρέπει να συνεχιστεί και σήμερα. Αξίζει να αναρωτηθείτε τι πραγματικά θέλετε από τη ζωή σας, ποιες είναι οι προσωπικές σας ανάγκες και τι σας κάνει να αισθάνεστε ολοκληρωμένες. Το να έχετε δικά σας ενδιαφέροντα, στόχους και επιθυμίες δεν σας κάνει λιγότερο καλές μητέρες ή συντρόφους. Παράλληλα, προσπαθήστε να αναγνωρίσετε σκέψεις που σας εγκλωβίζουν σε έναν φαύλο κύκλο υποχρεώσεων. Φράσεις όπως «αν δεν το κάνω εγώ, δεν θα το κάνει κανείς» ή «μόνο εγώ ξέρω πώς πρέπει να γίνει» μπορεί άθελά σας να σας οδηγούν στο να αναλαμβάνετε τα πάντα.
Θυμηθείτε ότι δεν χρειάζεται να έχετε τον έλεγχο κάθε λεπτομέρειας. Το να ζητάτε βοήθεια, να αναθέτετε ευθύνες και να εμπιστεύεστε τους άλλους είναι εξίσου σημαντικό με το να προσφέρετε φροντίδα.
Δείξτε περισσότερη κατανόηση στον εαυτό σας
Πόσες φορές έχετε συγκρίνει τον εαυτό σας με άλλες μαμάδες, νιώθοντας ότι εκείνες καταφέρνουν περισσότερα; Ή πόσες φορές έχετε πιέσει τον εαυτό σας να συνεχίσει, ακόμη κι όταν αισθάνεστε εξαντλημένες;
Η σύγκριση και οι υπερβολικές προσδοκίες μπορούν εύκολα να δημιουργήσουν ενοχές και την αίσθηση ότι δεν κάνουμε ποτέ αρκετά. Ωστόσο, κάθε οικογένεια έχει διαφορετικές ανάγκες και κάθε άνθρωπος διαφορετικές αντοχές. Δεν χρειάζεται να είναι όλα τέλεια, ούτε να ανταποκρίνεστε σε κάθε απαίτηση χωρίς να κουράζεστε. Μάθετε να αναγνωρίζετε τα συναισθήματά σας, να σέβεστε τα όριά σας και να αποδέχεστε ότι κάποιες ημέρες μπορείτε να κάνετε περισσότερα και κάποιες λιγότερα. Και αυτό είναι απολύτως φυσιολογικό.
Να θυμάστε ότι η αυτοφροντίδα δεν είναι εγωισμός, αλλά μια ουσιαστική ανάγκη.
Βάλτε όρια και προστατεύστε τον προσωπικό σας χρόνο
Το να είστε διαθέσιμες για την οικογένειά σας δεν σημαίνει ότι πρέπει να βρίσκεστε διαρκώς στη διάθεση όλων. Η θέσπιση ορίων είναι απαραίτητη για να προστατεύσετε τον χρόνο, την ενέργεια και την προσωπική σας ευεξία. Μπορείτε να ξεκινήσετε προγραμματίζοντας μικρές δραστηριότητες αποκλειστικά για εσάς. Για παράδειγμα, να καθιερώσετε μία συγκεκριμένη ώρα μέσα στην εβδομάδα για γυμναστική, μια βόλτα ή έναν καφέ με φίλες. Όταν ο προσωπικός σας χρόνος αποκτά σταθερή θέση στο πρόγραμμα, τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειας μαθαίνουν σταδιακά να οργανώνονται και χωρίς τη συνεχή παρουσία σας.
Φυσικά, θα υπάρξουν στιγμές που θα χρειαστεί να προσαρμόσετε τα σχέδιά σας. Το ζητούμενο, όμως, είναι να μη γίνονται οι δικές σας ανάγκες εκείνες που μπαίνουν πάντα τελευταίες.
Μην εγκαταλείπετε τα προσωπικά σας όνειρα και ενδιαφέροντα
Η μητρότητα μπορεί να αλλάξει ριζικά τη ζωή μιας γυναίκας. Μαζί με τους νέους ρόλους, τις ευθύνες και τις προτεραιότητες, όμως, δεν πρέπει να χάνεται η προσωπική της ταυτότητα.
Το ότι είστε μητέρα ή φροντίζετε κάποιο αγαπημένο σας πρόσωπο δεν σημαίνει ότι παύετε να είστε φίλη, σύντροφος, επαγγελματίας ή απλώς ένας άνθρωπος με δικά του όνειρα και επιθυμίες.
Ίσως στην αρχή να σας φαίνεται δύσκολο να βρείτε χρόνο για όλα. Δεν χρειάζεται, όμως, να αλλάξετε ολόκληρη την καθημερινότητά σας από τη μία μέρα στην άλλη. Ξεκινήστε με μικρά βήματα. Λίγη γυμναστική, ένα μάθημα γιόγκα, μερικές σελίδες από το αγαπημένο σας βιβλίο ή μια δραστηριότητα που είχατε αφήσει πίσω μπορούν να σας βοηθήσουν να επανασυνδεθείτε με τον εαυτό σας.
Το σημαντικό είναι να μην ξεχνάτε ότι, πέρα από τους ρόλους που έχετε αναλάβει, παραμένετε ένας άνθρωπος που αξίζει χρόνο, προσοχή και φροντίδα.
Άλλωστε, το να φροντίζετε τον εαυτό σας δεν σημαίνει ότι αγαπάτε λιγότερο την οικογένειά σας. Σημαίνει ότι αναγνωρίζετε πως και οι δικές σας ανάγκες έχουν σημασία. Και όταν αισθάνεστε καλύτερα με τον εαυτό σας, μπορείτε να απολαμβάνετε περισσότερο και τις στιγμές με τους ανθρώπους που αγαπάτε.
