Μελέτες έχουν δείξει ότι τα μικρά παιδιά έχουν πιο απαλή, λεπτή και ευαίσθητη επιδερμίδα σε σύγκριση με τους ενήλικες.
Ερεθίζεται πιο εύκολα και χάνει γρηγορότερα την υγρασία της. Αυτό μπορεί να τα θέσει σε μεγαλύτερο κίνδυνο για δερματικά προβλήματα, όπως το έκζεμα, το οποίο μπορεί να επιδεινωθεί από το υπερβολικό μπάνιο.
Το συχνό μπάνιο, ιδιαίτερα με σκληρά σαπούνια ή καυτό νερό, μπορεί να απομακρύνει τα φυσικά έλαια της επιδερμίδας, διαταράσσοντας τον προστατευτικό της φραγμό. Είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι τα παιδιά δεν χρειάζεται να είναι αποστειρωμένα και ότι κάποια έκθεση σε μικρόβια είναι ωφέλιμη για την ανάπτυξη του ανοσοποιητικού συστήματος.
Παρότι κάθε παιδί είναι διαφορετικό, ως γενικός κανόνας, ένα μπάνιο ή ντους κάθε δύο με τρεις ημέρες είναι επαρκές, τουλάχιστον μέχρι την εφηβεία, σύμφωνα με τον Δρ. Benjamin Barankin, ιατρικό διευθυντή και ιδρυτή του Toronto Dermatology Centre.
Νεογέννητα (0–6 μηνών)
Σε γενικές γραμμές, τα νεογέννητα δεν χρειάζονται καθημερινό πλήρες μπάνιο. Δύο με τρία μπάνια την εβδομάδα είναι συνήθως αρκετά, ή ακόμη λιγότερα αν δεν είναι εμφανώς λερωμένα. Είναι σημαντικό να κάνετε μόνο σφουγγαριστό μπάνιο στα νεογέννητα που έχουν ακόμη τον ομφάλιο λώρο, μέχρι να πέσει και να επουλωθεί η περιοχή, καθώς το σαπούνι γύρω από αυτό το σημείο μπορεί να οδηγήσει σε μόλυνση.
Υπάρχει επίσης ο καθαρισμός «top and tail», όπου επικεντρώνεστε στο πρόσωπο, τον λαιμό, την περιοχή της πάνας και τις πτυχές του δέρματος μεταξύ των πλήρων μπάνιων, κάτι που συνήθως αρκεί στο ενδιάμεσο.
Επειδή το δέρμα των νεογέννητων είναι εξαιρετικά ευαίσθητο, χρησιμοποιήστε χλιαρό νερό και ήπια, χωρίς άρωμα καθαριστικά για μωρά ή ακόμη και μόνο νερό για πολύ μικρά βρέφη.
Βρέφη (6–12 μηνών)
Καθώς τα μωρά γίνονται πιο κινητικά και αρχίζουν να τρώνε στερεές τροφές, η ανάγκη για μπάνιο μπορεί να αυξηθεί ελαφρώς, χωρίς όμως να απαιτείται καθημερινό μπάνιο. Δύο με τρία πλήρη μπάνια την εβδομάδα είναι συνήθως αρκετά, ή περισσότερα αν τα γεύματα καταλήγουν ιδιαίτερα… χαοτικά.
Καθώς κινούνται περισσότερο, βεβαιωθείτε ότι το μπάνιο είναι ασφαλές περιβάλλον, με συνεχή επίβλεψη.
Χρησιμοποιήστε μικρή ποσότητα ήπιου, pH-ουδέτερου καθαριστικού για μωρά και ξεβγάλτε καλά για να αποφύγετε ερεθισμούς.
Νήπια (1–3 ετών)
Όλοι γνωρίζουμε ότι τα νήπια είναι πολύ πιο δραστήρια και λερώνονται εύκολα από το παιχνίδι, το φαγητό και τις δραστηριότητες σε εξωτερικούς χώρους, κάτι που μπορεί να απαιτεί συχνότερο μπάνιο. Τρία με τέσσερα μπάνια την εβδομάδα είναι συνήθως αρκετά ή καθημερινά αν είναι ιδιαίτερα δραστήρια, ιδρώνουν πολύ ή έχουν εμφανή βρωμιά.
Αυτή είναι μια καλή ευκαιρία να γίνει η ώρα του μπάνιου μια ευχάριστη και σταθερή ρουτίνα, που μπορεί να βοηθήσει στον ύπνο και τη χαλάρωση. Ενσωματώστε παιχνίδια μπάνιου και ήπιο αφρόλουτρο. Συνεχίστε να χρησιμοποιείτε απαλά προϊόντα και αποφύγετε την παρατεταμένη έκθεση σε καυτό νερό.
Παιδιά 3+ ετών
Καθώς τα παιδιά μπαίνουν στο νηπιαγωγείο και το σχολείο, αυξάνεται η έκθεσή τους σε μικρόβια και η σωματική δραστηριότητα, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε ανάγκη για πιο συχνό μπάνιο. Το καθημερινό μπάνιο γίνεται πιο συνηθισμένο, ειδικά μετά από αθλήματα, παιχνίδι σε εξωτερικούς χώρους ή αν αρχίσει να εμφανίζεται σωματική οσμή, συνήθως γύρω από την προεφηβεία.
Σε αυτή την ηλικία είναι σημαντικό να καλλιεργηθούν σωστές συνήθειες υγιεινής, όπως το πλύσιμο των μασχαλών, της βουβωνικής χώρας και των ποδιών. Συνεχίστε να χρησιμοποιείτε ήπια σαπούνια και ενυδατικές κρέμες, ειδικά για παιδιά με ευαίσθητο δέρμα ή έκζεμα.
Λόγοι για πιο συχνό μπάνιο
Ορισμένα παιδιά μπορεί να χρειάζονται πιο συχνό μπάνιο λόγω τρόπου ζωής, περιβάλλοντος ή θεμάτων υγείας:
- Δραστήρια παιδιά: Τα αθλήματα, το παιχνίδι σε εξωτερικούς χώρους και η έντονη εφίδρωση μπορεί να απαιτούν καθημερινό μπάνιο.
- Κλίμα: Ο ζεστός και υγρός καιρός μπορεί να απαιτεί συχνότερο μπάνιο για την πρόληψη εξανθημάτων από τη ζέστη, ενώ τα κρύα και ξηρά κλίματα συνήθως απαιτούν λιγότερο για να αποφευχθεί η ξηρότητα του δέρματος.
- Δερματικές παθήσεις: Παιδιά με έκζεμα ή άλλα δερματικά προβλήματα μπορεί να χρειάζονται εξατομικευμένες ρουτίνες, όπως πιο σύντομα μπάνια, ειδικά καθαριστικά και άμεση ενυδάτωση.
- Οικογενειακές συνήθειες: Ορισμένες οικογένειες εντάσσουν το καθημερινό μπάνιο στη ρουτίνα ύπνου ή πρωινού, κάτι που είναι αποδεκτό εφόσον χρησιμοποιούνται ήπια προϊόντα και παρακολουθείται η υγεία του δέρματος.
Τα οφέλη του μπάνιου χωρίς σαπούνι
Το μπάνιο δεν αφορά μόνο την καθαριότητα, παίζει σημαντικό ρόλο στις οικογενειακές ρουτίνες και την ανάπτυξη του παιδιού:
- Βοηθά στη δημιουργία ρουτινών ύπνου που υποστηρίζουν καλύτερη ξεκούραση.
- Δημιουργεί ένα χαλαρό περιβάλλον για δέσιμο γονέα και παιδιού και συζήτηση.
- Υποστηρίζει τη αισθητηριακή ανάπτυξη μέσω της επαφής με το νερό, τις φυσαλίδες και τα παιχνίδια.
- Προσφέρει ευκαιρίες για εκμάθηση εννοιών όπως τα μέρη του σώματος, το πλύσιμο και η ασφάλεια στο νερό.
- Μπορεί να είναι καταπραϋντικό για ανήσυχα ή υπερδιεγερμένα παιδιά.
Βασικές πρακτικές μπάνιου για υγιές δέρμα
Για να παραμένει το μπάνιο ήπιο και φιλικό προς το δέρμα:
- Χρησιμοποιήστε χλιαρό νερό, δοκιμάζοντας τη θερμοκρασία με τον καρπό ή τον αγκώνα.
- Περιορίστε τη διάρκεια του μπάνιου σε 5–10 λεπτά.
- Στεγνώστε το δέρμα ταμποναριστά και εφαρμόστε ενυδατική κρέμα μέσα σε τρία λεπτά για να «κλειδώσει» η υγρασία.
- Μην αφήνετε ποτέ το παιδί χωρίς επίβλεψη, ακόμη και για λίγο, και κρατήστε όλα τα απαραίτητα σε κοντινή απόσταση.
Κατά την επιλογή προϊόντων μπάνιου και περιποίησης, προτιμήστε όσα είναι:
- Χωρίς άρωμα ή άοσμα
- Ήπια για το δέρμα
- Χωρίς κοινά αλλεργιογόνα
- Μη φαγεσωρογόνα
Η Canadian Dermatology Association αναγνωρίζει μια μικρή λίστα προϊόντων που πληρούν αυτά τα κριτήρια. Οι Cerave Baby Lotion και Cerave Baby Wash and Shampoo είναι τα μόνα βρεφικά προϊόντα στη λίστα.
Αυτό δεν σημαίνει ότι μόνο αυτά τα προϊόντα είναι ασφαλή για τα παιδιά, αλλά αποτελούν μια καλή αφετηρία.
Πότε το παιδί μπορεί να χρειάζεται περισσότερα ή λιγότερα μπάνια
Λιγότερα μπάνια μπορεί να βοηθήσουν αν το δέρμα του μωρού είναι ξηρό, ξεφλουδίζει, προκαλεί φαγούρα, είναι κόκκινο ή αν τα συμπτώματα εκζέματος επιδεινώνονται.
Αντίστοιχα, τα περισσότερα μπάνια μπορεί να βοηθήσουν αν υπάρχει επίμονη σωματική οσμή, εμφανής βρωμιά ή εξανθήματα στις πτυχές του δέρματος.
Πρώτα από όλα, παρατηρήστε και προσαρμόστε τη ρουτίνα στις ανάγκες του παιδιού σας, η ισορροπία είναι το κλειδί.
Ορισμένοι γονείς διαπιστώνουν ότι οι ευέλικτες ρουτίνες λειτουργούν καλύτερα, όπως προκαθορισμένες ημέρες μπάνιου ή ημέρες «χωρίς ντους» που επιλέγει το παιδί.
Πότε να συμβουλευτείτε γιατρό
Αναζητήστε ιατρική συμβουλή αν παρατηρήσετε:
- Επίμονα ή επιδεινούμενα εξανθήματα.
- Σημάδια μόλυνσης, όπως πύον, πυρετό ή ερυθρότητα που εξαπλώνεται.
- Συνεχιζόμενες ανησυχίες για την υγεία του δέρματος του παιδιού ή αντιδράσεις στο μπάνιο.
Δεν υπάρχει μία απάντηση που να ταιριάζει σε όλους όσον αφορά τη συχνότητα του μπάνιου, καθώς εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την ηλικία, τη δραστηριότητα και τις ατομικές ανάγκες του δέρματος. Οι βασικοί κανόνες που ισχύουν για όλους είναι η χρήση ήπιων προϊόντων, χλιαρού νερού και άμεσης ενυδάτωσης.
Η υγεία του δέρματος πρέπει να προηγείται της ιδέας του καθημερινού εντατικού πλυσίματος, ιδιαίτερα στα μικρότερα παιδιά. Παρατηρήστε τις ανάγκες του παιδιού σας και προσαρμόστε ανάλογα τη ρουτίνα του μπάνιου.
Πηγή: todaysparent.com
